Blog

Παιδιά και έφηβοι στον κόσμο της διαρκής αλλαγής

Παιδιά και έφηβοι στον κόσμο της διαρκής αλλαγής

Παιδιά και έφηβοι στον κόσμο της διαρκής αλλαγής

Σύμφωνα με τον Carl Rogers (1951), κάθε ζωντανός οργανισμός έχει μία «κληρονομημένη» τάση να αναπτύσσει όλες τις ικανότητες του με τέτοιον τρόπο, ώστε να εξυπηρετούνται η διατήρηση και η πρόοδος του. Στόχος κάθε ατόμου είναι να επιτύχει τη μεγαλύτερη δυνατή κοινωνικοποίηση (επίτευξη σχέσεων αμοιβαίου σεβασμού με τους άλλους και ένταξη στην κοινωνική ζωή), αλλά και την ανεξαρτησία ενσωμάτωση στο γίγνεσθαι. Αυτή η διαδικασία επίτευξης των παραπάνω στόχων και το τελικό αποτέλεσμα  είναι γνωστά ως αυτοεκπλήρωση ή αυτοπραγμάτωση (Rogers, 1951). Βεβαίως η ικανοποίηση των αναγκών μας και των στόχων που θέτουμε δεν είναι πάντα εύκολη, καθώς η ανάπτυξη ορισμένες φορές συνοδεύεται από ψυχικό πόνο, εσωτερική ανησυχία, πάλη και έντονα συναισθήματα τα οποία με την σειρά τους μπορούν να αποτελέσουν τα αίτια για εκδήλωση δυσλειτουργικών μορφών συμπεριφοράς.

Έτσι και κάθε παιδί έχει ανάγκη να γίνεται σεβαστό από τους άλλους (συνομηλίκους και ενηλίκους), να είναι αποδεκτό από τον κοινωνικό περίγυρο, να βιώνει την αγάπη των σημαντικών άλλων (γονέων, εκπαιδευτικών, κ.λπ.) και να βιώνει την ικανοποίηση (με την έννοια της μη παραγνώρισης ή μη αγνόησης) των αναγκών του. Τα παιδιά  που έχουν αυτή την μεταχείριση αποκτούν σημαντική αίσθηση αυταξίας, αισθάνονται ότι είναι σημαντικά πρόσωπα με αναμφισβήτητη αξία.

Σε αντίθετη περίπτωση αρχίζουν να αμφισβητούν τα εσωτερικά συναισθήματα και τις σκέψεις τους ως μη αληθή ή γνήσια, και τείνουν να ενεργούν έτσι ώστε να ικανοποιούν τους σημαντικούς άλλους και όχι τις προσωπικές τους ανάγκες, γεγονός που οδηγεί συχνά στην εμφάνιση δυσλειτουργικών συμπεριφορών και προβλημάτων.

Κάθε άνθρωπος αντιλαμβάνεται τον κόσμο και τα γεγονότα  με τον δικό του προσωπικό και μοναδικό τρόπο σύμφωνα πάντα με την φαινομενολογική προσέγγιση. Ο μεταβαλλόμενος αυτός κόσμος των εμπειριών είναι το λεγόμενο φαινομενολογικό πεδίο. Το πεδίο αυτό είναι η «πραγματικότητα» του ανθρώπου, ο οποίος και αντιδρά στα γεγονότα σύμφωνα με τον τρόπο που αντιλαμβάνεται αυτή την «πραγματικότητα».

Οι άνθρωποι με υγιή αίσθηση του εαυτού συμβολοποιούν ή εσωτερικεύουν τις εμπειρίες ως προσωπικές και βιώνουν τα συναισθήματα τους χωρίς ανησυχία. Κατανοούν ότι τα συναισθήματα τους πηγάζουν από τους ίδιους και δεν κατηγορούν τους άλλους γι αυτά που αισθάνονται. Με αυτό τον τρόπο βάζουν θεμέλια για να χτίσουν υγιείς σχέσεις με τους άλλους ανθρώπους.

Ο Rogers θεωρούσε ότι οι γονείς διαδραματίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της έννοιας του εαυτού στα παιδιά. Πίστευε ότι τα παιδιά έχουν ανάγκη από αποδοχή, σεβασμό, ζεστασιά και αγάπη χωρίς όρους: όταν εισπράττουν αυτά τα συναισθήματα αρχίζουν να αποδέχονται και να αγαπούν τον εαυτό τους και να αναπτύσσουν υγιή αίσθηση του εαυτού.

Συχνά όμως οι γονείς θέτουν όρους και απαιτούν από τα παιδιά να εκπληρώσουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις προκειμένου να προσφέρουν την αποδοχή και την αγάπη τους (π.χ δεν θα σε αγαπάω αν δεν φας το φαγητό σου). Με αυτό τον τρόπο τα παιδιά εισπράττουν το μήνυμα ότι τότε πρέπει να ενεργούν και να υπάρχουν με συγκεκριμένους τρόπους για να κερδίσουν την αγάπη των γονέων τους, άρα δεν μπορούν να λειτουργήσουν ελεύθερα με βάση τις δικές του ανάγκες.

Αυτό προκαλεί σύγκρουση στην αυτοαντίληψη του παιδιού και της εσωτερικής του εμπειρίας, με αποτέλεσμα να δημιουργείται μια συγκεχυμένη και αλληλοσυγκρουόμενη αίσθηση εαυτού, η οποία δεν επιτρέπει στο παιδί να είναι ανοιχτό σε εμπειρίες, να αποδέχεται τα ευχάριστα, αλλά και τα δυσάρεστα συναισθήματα του, να κάνει ελεύθερα τις επιλογές του, να μπορεί να εμπιστευτεί τους άλλους και να είναι δημιουργικό.

Όταν ένα παιδί βιώνει την ασυμφωνία ανάμεσα στην εμπειρία του και την εικόνα του εαυτού του αισθάνεται ότι απειλείται και νιώθει έντονο άγχος. Για να μειώσει αυτή την ασυμφωνία και το άγχος που τη συνοδεύει, επιστρατεύει ποικίλες άμυνες, όπως η διαστρέβλωση της αντίληψης και η άρνηση. Στην πρώτη περίπτωση, διαστρεβλώνοντας την εμπειρία του το άτομο αποφεύγει να έρθει σε επαφή με δυσάρεστα συναισθήματα του και έτσι διατηρεί σταθερή την εικόνα του εαυτού του.

Για να καταφέρει το παιδί να αποφευχθεί η ασυμφωνία μεταξύ της εικόνας του εαυτού εμπειριών θα πρέπει να μειώσει τις απαιτήσεις που θέτει στον εαυτό του, να αυξήσει την αίσθηση της αυταξίας του μέσω μιας σχέσης με κάποιον άλλον άνθρωπο, η οποία χαρακτηρίζεται από την άνευ όρων αποδοχή.

Σκοπός λοιπόν δικός μας, όταν υπάρχει πρόβλημα, είναι να βοηθήσουμε το παιδί (όπως και τον ενήλικο) να κατανοήσει το φαινομενολογικό πεδίο του, ώστε να έρθει σε συμφωνία με τον εαυτό και τον ιδανικό εαυτό του.

Για όποια απορία ή συζήτηση μαζί μας μην διστάσετε να το κάνετε, θα σας απαντήσουμε το συντομότερο δυνατόν.  email: arisτomenis-nikolopoulos@hotmail.com  ή στο τηλ του γραφείου μας 27215 51720 και στην σελίδα μας autosinidisia.gr

Leave a comment

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα οριστεί σε "επιτρέπει cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Αποδοχή" παρακάτω, στη συνέχεια, σας ζητάμε να ακολουθήσετε αυτό.

Close